fbpx
język hebrajski

Całkowite zanurzenie w hebrajskiej rzeczywistości językowej – niezbędnik

Całkowite zanurzenie jest metodą nauki języka poprzez rozmowy z native speakerami oraz korzystanie z naturalnych materiałów w danym języku, takich jak stacje radiowe, filmy, prasa… W tym wpisie zaproponuję wybrane materiały, z których warto korzystać, jeśli chce się wyjść poza podręcznik i wejść głębiej w język hebrajski.

W razie uwag lub potrzeby pomocy w nauce można pisać do autora tego wpisu (w komentarzu lub przez wiadomość do strony: Klub Hebrajski). Dla tych, którzy dopiero planują lub niedawno zaczęli przygodę z hebrajskim, oddzielny wpis z wyjaśnieniami, czym się wyróżnia hebrajski i czego się po nim spodziewać, co może sprawiać trudności i jak sobie z nimi radzić: pierwsze kroki w j. hebrajskim. PS: nie bójcie się klikać w linki, powinny otworzyć się na nowej stronie.

Stacje radiowe:

Na pewno Radio Izraelskie kan.org.il. Armia Izraelska (Cahal) prowadzi dwa popularne kanały radiowe Galey Tsahal (szczególnie cenione w Izraelu są audycje poranne, jest więc w pewnym stopniu częścią kultury codziennej Izraela) oraz Galgalatz Radio (w prostym języku można wysłuchać świeżych raportów  o zdarzeniach, wypadkach itd).

Prasa po hebrajsku:

Jednymi z popularniejszych dzienników są www.ynet.co.il oraz www.haaretz.co.il. Ministerstwo Edukacji prowadzi stronę, na której pojawiają się krótkie wiadomości wraz z nagraniami: hadshon.edu.gov.il/category/ידיעות. Kolejny portal z newsami (plus audio): Arutz7. Funkcjonuje też portal internetowy uczący hebrajskiego poprzez specjalnie do tego tworzone gazety (poziom podstawowy i średniozaawansowany): http://www.hebrewtoday.com (za darmo dostępne przykładowe). Być może kogoś zainteresuje prasa biznesowa: www.calcalist.co.il i www.themarker.com.

Programy telewizyjne po hebrajsku:

Sporo programów izraelskich ma również napisy w języku hebrajskim. Język i społeczeństwo izraelskie dobrze oddają programy komediowe i satyryczne, chociaż nadmiernie uwypuklają pewne właściwości. Należą do nich sitcom Ramzor, zabawne krótkie narracje Ktzarim oraz Srutonim, a także serial będący przyjazną satyrą na historię żydowską: Jehudim Baim, produkowany przez twórców popularnego satyrycznego programu politycznego Eretz Nehederet. Poza tą dawką ironii podroż po społeczeństwie izraelskim w języku hebrajskim umożliwia serial dokumentalny Mishpachot. Warto też sięgnąć po już znane filmy, ale tym razem w wersji hebrajskiej, np. Było sobie życie. Na youtubie można też znaleźć kanał Chinuchit (‘edukacyjny’). Można też samemu sobie znaleźć coś na własne potrzeby w telewizji, np. tutaj: keshet.channel12.co.il/Live.aspx

Strony internetowe poświęcone językowi hebrajskiemu:

learnhebrewpod.com – kurs online (wybrane lekcje za darmo);
dictionary.co.il – podstawowe słownictwo hebrajskie (podział na kategorie);
in-hebrew.co.il – wyrażenia hebrajskie, których można użyć w odpowiednich sytuacjach (podział na kategorie);
learnhebrew.org.il – rosnący zbiór idiomów hebrajskich;
http://ae.lms.education.gov.il (
materiały edukacyjne na stronie rządowej);

www.safa-ivrit.org (zagadnienia zw. z językiem hebrajskim);
balashon.com (“detektyw” hebrajskich etymologii);
http://www.ruvik.co.il/סיפורי-מילים.aspx (historie słów hebrajskich)
eincyclopedia.wikia.com (zabawna wersja Wikipedii po hebrajsku, zbliżona do polskiej Nonsensopedii);
jezykowasilka.pl/gotujemy-po-hebrajsku-z-Malą-Mi (można też spróbować gotować po hebrajsku, w tym linku więcej wskazówek i stron).
HebrewPod101 (trochę podstaw hebrajskiego na youtubie);
academia.edu/Arabic_influence (wpływ arabskiego na hebrajski);
academia.edu/Arabic_Hebrew_loanwords (zapożyczenia hebrajskie w arabskim);
academia.edu/hebrew_and_arabic_in_israel (wzajemne wpływy hebrajskiego i arabskiego w Izraelu).

Gry lub aplikacje do nauki języka hebrajskiego:

learnhebrewpod.com/multimediacontent/matching (gra w dopasowywanie słówek hebrajskich do obrazków);
http://freehebrewgames.com;
memrise.com/courses/english/hebrew (rożne kursy na stronie Memrise);
hebrewpodcasts.com/lesson1.php (strona do nauki wyrażeń, z nagraniami);

milingua.com/subscriber/free1.asp (internetowy tutorial/kurs języka hebrajskiego, niestety większość treści płatna);
http://www.edu-negev.gov.il/svivot/lomdot/olim1/index.htm (zadania z gramatyki przygotowane dla olim, czyli imigrantów żydowskich do Izraela, którzy uczą się hebrajskiego, żeby się zaaklimatyzować w nowej rzeczywistości);
goethe-verlag.com/book/Learn_Hebrew_quickly (30 ze 100 lekcji za darmo);
http://www.milon.li/Hebraeische_Grammatik.html (gramatyka hebrajskiego po niemiecku);
http://www.morim.com/grammaire.php (gramatyka hebrajskiego po francusku)
hebrew.ch/lessons (kurs hebrajskiego);
fsi-languages.yojik.eu/hebrew (kurs, nagrania);
https://www.academia.edu/5386591/Modern_Hebrew (Modern_Hebrew);
http://www.surfacelanguages.com/language/Hebrew
http://m.shalomsesame.org/#hebrew (hebrajski z muppetami)
http://www.akhlah.com/memory-game (nauka alfabetu przez grę memory);
levsoftware.com/alefbet
(nauka alfabetu).

Spośrod przydatnych urządzeń należy wymienić:

-słowniki:
Morfix (słownik języka hebrajskiego; rozpoznaje rdzenie, więc można wpisywać także formę odmienioną, którą słownik odpowiednio dopasuje już do możliwych znaczeń);
iwrit.pl (słownik hebrajski w języku polskim);
milog.co.il (słownik Milog);
ravmilim.co.il (słownik Rav Milim: zawiera definicje słów i zwrotów, niestety płatny)
hebrew-terms.huji.ac.il (słownik Akademii Języka Hebrajskiego);
maskilon_dictionary
kitzur.co.il 
(słownik skrótów, w języku hebrajskim jest ich sporo);
nivon.co.il (słownik idiomów);
pitgam.net (słownik przysłów i cytatów);
tapuz.co.il/tserufei-milim (wybrane kolokacje);
archive.org/ComprehensiveEtymologicalDictionaryOfTheHebrewLanguage;
-słowniki tematyczne i zbiory wyrażeń/ rozmowek:
languageguide.org/hebrew/ (słownik tematyczny obrazkowy z audio)
http://www.hebrewlessonsonline.com/pedia/hpindex.html
scribd/document/Hebrew-Voyage-Vocabulaire (rozmówki hebrajskie);
loecsen.com/learn-hebrew (
podstawowe słowka i wyrażenia, ułożone tematycznie, z audio);
morim.com/cour_notion.php
(tematyczny słowniczek hebrajski po francusku);
http://fieldsupport.dliflc.edu/productList.aspx?v=israel (survivalowy przewodnik po kulturze Izraela i języku hebrajskim, zawiera np. wyrażenia przydatne w szpitalu, terminy wojskowe itp…);
urządzenia do rdzeni i czasowników:
pealim.com (można sprawdzić jak poprawnie odmienić jakiś czasownik lub tu www.hebrew-verbs.co.il, conjugator…conjugation-rules-model-hebrew, https://cooljugator.com/he, a tu takie czytane na głos teachmehebrew.com/100-basic-hebrew-verbs,);
ahdictionary/semitic_roots_appendix;
http://shorashon.free.fr/online (sprawdzanie rdzeni);
urządzenia do pisma:
Nakdan.aspx (urządzenie, które podaje wymowę wpisanych hebrajskich poprzez dodanie nikudów – pomocniczych kropek oznaczających samogłoski);
iwrit.pl/drukowane-na-reczne.php (zamiana pisma drukowanego na kursywę);
gate2home.com/Hebrew-Keyboard (klawiatura hebrajska online);
sites.google.com/…/hebrew-keyboard-layout (jak zainstalować sobie hebrajską klawiaturkę na kompie).

Podcasty:

streetwise-hebrew (o slangu izraelskim);
msradio.huji.ac.il/wwwroot/ulpanpatuach.htm (literatura izraelska w audiobookach);
kan.org.il/podcast/;
10.tv/news oraz walla.co.il (newsy: tekst plus filmik);
https://www.ranlevi.com (podcasty podzielone na różne tematy);
calcalist.co.il/home/search (podcasty na stronie czasopisma biznesowego Calcalist, ale nie tylko o ekonomii).

Strony, które warto obserwować na fb:

Klub Hebrajski (zawiera różne przydatne informacje i ciekawostki na temat języka hebrajskiego, Izraela, judaizmu, kultury żydowskiej, materiały w tym języku; inne inicjatywy w języku polskim to słownik iwrit.pl, Fundacja Schorra oraz Tanach – Biblia Hebrajska)
fanpage Akademii Języka Hebrajskiego
Chinuchit (sporo materiałów, w tym filmików; sama nazwa wskazuje na wartość edukacyjną);
fb/hebrew.language (codziennie nowe słówko hebrajskie);
Szolefet Cipornajim (czyli ‘ostrząc pazurki’, strona feministyczna);
Statusim Mecajecim (zabawne statusy i filmiki)’
fb/23tv.tv (fanpage wspomnianego już Chinuchit);
fb/Hebrew2Go (informacje o hebrajskim).

Materiały do czytania:

sefer-li.net (bajki po hebrajsku);
sabailan.com (historie dla dzieci);
kids.gov.il/stories (historie dla dzieci z możliwością odsłuchania, też tutaj);
benyehuda.org (Projekt Ben Yehuda: zbiory literatury hebrajskiej);
lyrikline.org/lang=he (trochę poezji hebrajskiej, do każdego wiersza audio i tłumaczenie na wybrane języki, więcej wierszy: books.google.pl/…);
stage.co.il (opowiadania Kereta);
mp3music.ynet.co.il (słowa piosenek);
snunit.k12.il/shireshet (wiersze);
www.ho-lo.co.il (humor);
shironet.mako.co.il (wyszukiwarka tekstów piosenek).

Jeśli jednak ktoś chciałby spróbować sił w hebrajskim biblijnym:

www.animatedhebrew.com/lectures (lekcje hebrajskiego biblijnego: profesjonalnie zrobione filmiki- prezentacje);
Gesenius – Hebrew Grammar.pdf (do pobrania za darmo klasyczny podręcznik gramatyki do hebrajskiego biblijnego);
http://www.ancient-hebrew.org
tanach.leszek-kwiatkowski.eu (Tanach, czyli Biblia Hebrajska, można równolegle czytać polski przekład i tekst oryginalny, także w zapisie paleohebrajskim, wraz z komentarzami Rasziego)
słownik talmudyczny Jastrowa (nieco późniejszy okres religii i języka)
http://www.adath-shalom.ca/history_of_hebrewtoc.htm (historia języka hebrajskiego).

Paweł Chról

Filozof, judaista, pracuje na codzień z hebrajskim. Interesuje się antropologią i filozofią języka, filozofią podmiotowości, a także żydowską tradycją religijną. Organizator I Ogólnopolskiego Kongresu Młodych Badaczy Semitystów. Niedługo ukaże się jego przekład z hebrajskiego "Zbawienia przez grzech" Gershoma Scholema w Bibliotece Kwartalnika Kronos. Prowadzi stronę Klub Hebrajski – https://www.facebook.com/KlubHebrajski